Leven en opvoeden vanuit je hart

spiegeling in waterOnze kinderen zijn prachtige wezens. Het zijn kleine mensen die puur, helder en zuiver zijn. Het zijn de grote mensen die daar een oordeel over hebben. Koester de zuiverheid van je kind. Koester de eerlijkheid en openheid van je kind. Ook als dat niet altijd op een gelegen moment komt. Koester het talent van je kind om zo goed, om zo helder te kunnen voelen. Koester je kind om wie het is. Ook jouw kind is een prachtig mens.

Hoe zou het zijn als we onze kinderen en onze manier van opvoeden zo benaderen? Als we naar ons kind gaan kijken en gaan beseffen dat al wat er is, liefde is. In de kern, in het wezen van je kind is het verbonden met zijn of haar hart en kan er onbezorgd en onbeperkt liefde stromen. In je hart is geen boosheid, geen woede, geen haat. In je hart is het vredig. Daar heerst compassie en mededogen. Daar stromen liefde en dankbaarheid uit je hart, als een emmer water die overstroomt. Ieder mens kan contact maken met zijn hart en met zijn hartsenergie. Ieder kind kan dat ook. We hoeven het hen alleen maar te leren. We hoeven het hen alleen maar aan te bieden en alleen maar zelf open te staan voor datgene wat onze kinderen ons te brengen hebben.

De realiteit is dat wij allemaal mogen blijven groeien en mogen blijven leren. Dat is niet voorbehouden aan kinderen. Ons hele leven lang kunnen wij ons blijven ont-wikkelen. De laagjes die wij als bescherming om ons heen gebouwd hebben, mogen als schilletjes van een ui weer losgelaten worden. Daarmee bewegen wij ook weer terug naar de zuiverheid, de puurheid en de openheid waar we ooit als baby en als kind mee begonnen zijn. Dat is de laag waarop ons kind ons aanspreekt. Dat is de laag waarop ons kind ons op uitnodigt. Dat is waar ons kind ons in spiegelt. Die uitnodiging mogen we oppakken en volgen. Iedere dag weer een stukje dichter bij je kern komen. Je niet meer laten afleiden door de patronen die je als kind hebt meegekregen. Zicht krijgen op je blinde vlekken en als volwassene de oude pijn van afwijzing en gekwetst zijn loslaten. Je pijn helen wil zeggen dat je kiest om te leven in liefde en vrijheid, in balans. Als dat jou keuze is, dan leef je dat voor aan je kind en groeit jouw kind vanzelfsprekend op in liefde, in rust en in evenwicht.

 

Zit je kind in de flow?

De stromende rivier weerspiegelt de flow van je hartIeder kind heeft een eigen ritme, een eigen karakter, een eigen temperament. Als een kind kan zijn wie het is, dan kan het de eigen flow volgen. Dan mag het op eigen tijd en ritme dingen leren en hoeft het niet harder te lopen dan het kan. Eerder heb ik je al verteld dat het probleemgedrag bij kinderen eigenlijk signaalgedrag is. En dat kinderen als ze zich niet gezien of gehoord voelen, dat op twee manieren laten zien. Dat doen ze door overmatig naar buiten gericht te raken, gedrag vergelijkbaar met ADHD. Of kinderen gaan zich overmatig naar binnen gericht gedragen, gedrag vergelijkbaar met autisme.

Bij opvoeden in de Nieuwe tijd gaan we er vanuit dat dit geen probleemgedrag is, maar signaalgedrag. Kinderen geven een signaal af dat ze graag gezien en gehoord willen worden en dat is nu niet het geval. Er is dus sprake van een disbalans. De flow waarin je kind zich prettig voelt, waarin alles z’n gangetje gaat en alles klopt, die flow is onderbroken. De stroom van energie in het lichaam van een kind is geblokkeerd. Er is een dam ontstaan in zijn of haar rivier, waardoor er emotionele en zelfs lichamelijke klachten kunnen ontstaan.

Flow = vitaliteit

Door aan te nemen dat dit een disbalans is, kun je voor je kind gaan kijken wat jij als ouder hieraan kunt veranderen. Wat kun je veranderen in de manier van kijken naar je kind? In je handelen naar je kind? Wat kun je veranderen in je manier van opvoeden en je handelen daarin? Als je er vanuit gaat dat je kind in een disbalans zit, zul je jezelf de vraag gaan stellen: Wat is er nodig voor dit kind, op dit moment, zodat het weer in balans kan komen? En dat is een hele andere benadering dan het gedrag van je kind als uitgangspunt nemen en aannemen dat je kind niet anders kan dan wat het met zijn of haar probleemgedrag laat zien.

Alles is energie

In de flow, in het diepste wezen van je kind, in de eigen kern, is er alleen maar energie. Er is geen oordeel, er is geen gedrag, er zijn geen patronen en blinde vlekken. In het contact met die diepste kern bestaat er alleen maar liefde. Liefde, compassie en dankbaarheid kunnen vanzelfsprekend weer gaan stromen als je kind de verbinding maakt, als je kind als het ware de stekker weer in zijn of haar stopcontact steekt. Woorden als rust, harmonie, balans, evenwicht en liefde passen bij die energie.

Als je kind de flow kwijtraakt, dan stroomt de rivier van energie niet meer. Dan schijnt het zonnetje in het hart van je kind niet meer. Dan straalt het niet meer en glanzen de ogen niet meer. Dan zit het hoofd van je kind vol en wordt het druk en onrustig. Of het trekt zich terug en past zich aan, niet in staat voldoende voor zichzelf te zorgen of op te komen. Vaak voel je het als ouder in je onderbuik. Je denkt bijvoorbeeld bij jezelf: ‘Doe eens even normaal.’ Of iets dergelijks. In plaats van jezelf af te keuren om die gedachte, of een corrigerende opmerking naar je kind te maken, beschouw het eens als een signaal dat je kind uit de verbinding is.

Een sensitief-responsieve opvoedhouding

Jij mag als ouder je intuïtie gebruiken als een innerlijke radar om te zien en te voelen waar je kind zit. Dat bedoelen we met een sensitieve opvoedhouding. Is je kind in verbinding of niet? Als je kind in een emotie als boosheid of angst zit, dan is de stekker even uit de verbinding. Wat verandert er als je kind uit de verbinding gaat? Wat zie je dan? Wat heeft het nodig om weer in de verbinding te komen? Daarom is het belangrijk om je kind goed in beeld te hebben en te zien horen, voelen en weten wat er in jouw ogen in je kind omgaat.

Met een responsieve opvoedhouding wordt bedoeld dat je actie gaat ondernemen met wat je ziet en voelt. Je geeft als het ware antwoord op wat je bij je kind voelt en ziet. Bijvoorbeeld: je gaat checken bij je kind of datgene wat je voelt bij je kind ook klopt met de eigen beleving van het kind. Ook als je het niet bij je kind kunt of wilt checken, ga je wel aan de slag met wat er in je opkomt. Je volgt je hart en je intuïtie en schakelt daarbij je daadkracht in om datgene te doen wat jij vindt dat je op dat moment te doen hebt.

Een sensitief-responsive opvoedhouding wil dus zeggen dat je je onderbuikgevoel ofwel je intuïtie gebruikt en aandachtig bent naar hoe het met jou kind gaat. In je achterhoofd hou je de kernwaarde verbinding. Ben jij nog met je hart in verbinding? Is je kind nog met zijn of haar hart in verbinding? Zijn jullie nog met elkaar in verbinding? Wat is er nodig om die verbinding te herstellen?

ADHD en autisme tegenpolen?

Gevoelige kinderen hebben vaak kenmerken van ADHD of autisme. Kinderen die zichzelf niet meer kunnen of willen horen, hebben twee manieren om dat te laten zien. Zij zullen hun aandacht òf overmatig naar buiten richten òf overmatig naar binnen richten. Hoe heftiger of vaker een kind zich afgewezen of gekwetst voelt, hoe meer een kind uit de verbinding zal gaan. Het zal dan de aandacht steeds eenzijdiger gaan richten. Belangrijk is dat we een kind leren dat het een binnenwereld en een buitenwereld heeft. Daarmee is de kans kleiner dat een kind in de eenzijdigheid blijft hangen. Het zal dan makkelijker de uitnodiging oppakken om weer in balans te komen.

ADHD of gevoelig kind?

gevoelig kind adhdWat je dan ziet zijn kinderen die overmatig hun aandacht naar buiten richten. Kinderen die niet meer te stuiten zijn, die maar door en maar door en maar door gaan. Zij voelen de grenzen van hun eigen lichaam niet meer en zij springen met hun aandacht van het een naar het ander. Daarmee ontlopen ze datgene wat te pijnlijk is: voelen wat er werkelijk vanbinnen gebeurt, voelen wat er werkelijk allemaal vanbinnen te voelen is. In de klas zijn dit de kinderen die al snel opvallen door hun drukke gedrag. Die moeite hebben zich te concentreren en makkelijk andere kinderen tot last zullen zijn, zonder dat dat hun intentie is. Worden ze hier bijvoorbeeld in de klas ook weer op afgewezen, dan wordt het signaalgedrag nog een stap groter en ligt een diagnose als ADHD snel op de loer.

Autisme of gevoelig kind?

gevoelig kind teruggetroken in berengrotDe andere kant van de medaille zijn kinderen die overmatig hun aandacht naar binnen richten en stil worden, die zich aanpassen en zich terugtrekken in henzelf, die niet (goed) meer te bereiken zijn. Die zichzelf minder laten zien, minder vragen stellen en bijvoorbeeld minder actief deelnemen aan kringgesprekken. Kinderen die doen wat van hen gevraagd wordt, die zich aanpassen aan hun omgeving en hun eigen wensen of behoeften loslaten. Op enig moment weten ze niet meer wat hun eigen voorkeuren zijn en wat zij leuk vinden of willen kiezen. Het wordt dan makkelijker voor kinderen om maar te volgen wat er komt en wat er van ze gevraagd wordt dan om hun eigen pad uit te stippelen.

Ook dan is er sprake van signaalgedrag, want hun eigenheid, hun eigen identiteit, raakt zoek en omgaan met de omgeving, de klas, de maatschappij wordt dan een onzekere en onveilige factor. Hun binnenwereld dient dan als berengrot waar ze zich het liefst in terug willen trekken voor een uitgebreide winterslaap. Dan zou een diagnose van autisme in beeld kunnen komen.

Het kernwoord is: verbinden

Bij opvoeden in de nieuwe tijd, staan ADHD en autisme niet los van elkaar. Ze zijn elkaars tegengestelden. Ze vormen de polariteiten van de balans van verbinding. De extremen waar kinderen in terecht komen wanneer zij de verbinding met zichzelf, kwijt zijn. Je kunt je afvragen of er dan sprake is van een ontwikkelingsstoornis, een persoonlijk onvermogen, of van een tijdelijke disbalans.

 

De valkuil van helder voelen

gevoelig kind op arm bij vader

Als de intuïtieve talenten niet herkend worden, dan voelen kinderen zich snel afgewezen. Misschien herken je dat wel bij je kind: Als de leerkracht op school de klas aanspreekt op het gedrag of de werkhouding, dan voelt jouw kind zich persoonlijk aangesproken. Het kan zichzelf dan kwijtraken in zo’n preek en volledig overstuur uit school komen. Juist omdat het zo’n goede voelers zijn, voelen zij dingen heel direct in hun hart en raakt het hen persoonlijk en direct. Ze voelen zich gekwetst en ervaren de pijn daarvan intens. Daarom reageren ze er zo heftig op. Het lijntje met hun voelen is zo open, dat het lastig is om zo’n pijn of afwijzing te kunnen ontvangen. Je kind kan dan op twee manieren reageren:

  • het gaat zichzelf overschreeuwen om de eigen pijn niet meer te hoeven voelen òf
  • het trekt zich terug in zijn eigen ‘berenhol’ om daar de komende tijd niet meer uit te willen komen.

In beide gevallen verbreekt het kind eigenlijk de verbinding met zijn eigen kern, zijn eigen flow. Eenvoudigweg omdat het te pijnlijk en te ingewikkeld is geworden. Te pijnlijk omdat de pijn, de verwarring en de onrust die het met zich meebrengt te groot is. Maar ook te ingewikkeld omdat het zo goed kan voelen en daar dan toch niet meer naar toe wil, omdat het dan juist zo ongemakkelijk vanbinnen gaat voelen. Je kind komt innerlijk in een spagaat terecht, waar het zonder jouw hulp niet zo makkelijk weer uitkomt.

Fijn als jij er dan voor je kind kunt zijn en je kind kunt helpen om weer de verbinding met zichzelf te gaan maken. Fijn als je je kind kunt vertellen hoe zijn of haar hartje werkt en dat het kind niet veroordeelt wordt op de heftigheid van de emoties. Het is niet fout als je zo heftig reageert of het te persoonlijk neemt. Het is vooral erg lastig voor je kind. Fijn als het daar mee om mag leren gaan. Het is niet zo dat je kind tè gevoelig is, maar het is belangrijk dat jij als ouder en je kind goed met de gevoeligheid om leren gaan. Dat je de helderheid van je kind leert herkennen en weet wat voor jouw kind belangrijk is om het zich gehoord en gezien te laten voelen. Zodat je kind zich kan ontspannen, goed in zijn of haar lichaam aanwezig blijft en niet uit de verbinding met zichzelf hoeft te gaan.

Het talent dat helder voelen heet

Helder voelen

Er is één talent dat kinderen van de nieuwe tijd gemeen hebben met elkaar: ze kunnen helder voelen. Kinderen zijn vaak in staat om bijzonder goed aan te voelen wat er bij jou op de achtergrond speelt en om in te voelen wat er bij jou als ouder diep vanbinnen leeft. Wat voor jou diep van binnen is, is voor een nieuwetijdskind helemaal niet zo diep vanbinnen. De kinderen van nu hebben het vermogen om goed te kunnen voelen; zij kunnen helder voelen. Zij voelen niet alleen maar wat er met hun ‘gewone’ zintuigen te voelen is, maar zij hebben van nature het vermogen om hun heldere vermogens te gebruiken. Eigenlijk een soort plus-versie van onze gewone zintuigen. De gewone zintuigen, horen, zien, ruiken, voelen, proeven, gaan over waarnemen bij jezelf. Helder voelen, helder zien, helder weten gaat over datgene waarnemen wat niet met het blote oog zichtbaar is. Datgene voelen wat van een ander is. Dingen weten die je met je ‘gewone’ denken niet kunt weten. En dat talent ligt voor hen niet diep van binnen verscholen maar ligt aan de oppervlakte en is vanzelfsprekend toegankelijk.

Helder voelen = invoelen, aanvoelen en meevoelen

Helder voelen wil zeggen dat je niet alleen datgene voelt wat er bij jou met je tastzintuig te voelen is, maar dat je ook aanvoelt wat voor sfeer en energie er in een ruimte hangt. Is er kort daarvoor ruzie in de ruimte geweest en zijn de ruziënde mensen niet meer aanwezig? Dan nog kan een kind voelen dat er geen fijne sfeer in de kamer hangt en wellicht wil het dan zelfs niet in de kamer zijn. Helder voelen kan ook inhouden dat je kind fysiek kan voelen welke lichamelijke of medische klachten iemand heeft. Kinderen voelen aan dat de juf hoofdpijn heeft en zich niet lekker voelt. En het is dan maar een kleine stap om zorgzaam te worden en voor juf te gaan zorgen.

Soms voelen kinderen ook al aan wat er gaat komen. Ze worden dan bijvoorbeeld onrustig en voelen dat er iets niet in de haak is. Vaak zie je dan dat kinderen buikpijn of hoofdpijn krijgen, doordat ze niet goed met die informatie om kunnen gaan. Niet vreemd is het als je kind en jij pas later doorhebben wat er aan de hand was. Dat weet je pas als blijkt dat er iets vervelends gebeurd is en dat je kind daardoor van slag was. Helder voelen kan zich ook uiten in makkelijk meebewegen met een ander kind of een andere volwassene. Je kind voelt dan zo gemakkelijk de energie van anderen aan, dat het zich daar naadloos bij aansluit en bijvoorbeeld mee gaat stromen met de emoties van een ander.

Helder voelen ontwikkelen tot helderheid

Dit helder voelen kun je benoemen als helderheid. Kinderen van nu hebben dat talent zomaar aan de oppervlakte liggen. Herken je dat, dat je kind soms een hele trefzekere opmerking over iemand kan plaatsen? Zo trefzeker dat het jou in een wat ongemakkelijke situatie plaats? Dan heb je met de helderheid van je kind te maken. Weet jouw kind precies wat het wil? En is het daar niet of nauwelijks vanaf te brengen? Ook dan heb je waarschijnlijk met helderheid te maken. Helderheid is het vermogen van kinderen om hun heldere vermogens, bijvoorbeeld helder zien, helder voelen, helder weten, te gebruiken. Het zijn vermogens die vrij aan de oppervlakte liggen en die samengaan met hun vermogen om bijzonder zuiver te kunnen waarnemen. Er zit nog geen oordeel bij hen op. Een nieuwetijdskind gaat pas echt tot zijn of haar recht komen als die helderheid, die intuïtie, herkend en erkend wordt. Laat jouw kind probleemgedrag zien? Dan is dat ook een signaal dat het helder voelen niet herkend wordt. Een kind komt kan in de problemen komen wanneer het (nog) niet goed om kan gaan met het bijzonder goed kunnen voelen.

Van probleemgedrag naar signaalgedrag

boos kind

Sommige kinderen zijn druk, andere kinderen dromerig en afwezig. Sommige kinderen zijn boos, andere kinderen bang. Sterker nog, ieder kind is weleens druk, ieder kind weleens afwezig en ook weleens boos of bang. Dat is normaal. Dat zijn de gewone emoties die bij ieder kind en bij iedere volwassene voorkomen. Als je kind dit echter iedere dag in hevige mate laat zien, dan spreken we vaak over probleemgedrag. Een kind dat iedere dag heel druk is, zou op school moeite kunnen hebben met concentreren en zelfs andere kinderen van het werk kunnen houden. Een kind dat dromerig en afwezig is, kan zijn moeder tot wanhoop drijven als het iedere ochtend een eindeloze weg is om je kind aangekleed en voorbereid te krijgen op de nieuwe schooldag. Als dit gedrag meerdere dagen per week of zelfs dagelijks bij je kind voorkomt en in ernstige mate, dan komt het gezonde functioneren van je kind in het gezin of op school in het gedrang. Een leerkracht kan je aanspreken op het probleemgedrag van je kind, maar ook thuis kan dit pittige gevolgen hebben voor de sfeer. Tijd voor een vertaalslag.

Probleemgedrag kun je ook zien als een signaal. Een signaal van een kind wat zegt: ‘Papa, zie me nou, hoor me nou, voel me nou. Ik wil zo graag gezien worden in wie ik ben.’ Of een signaal van een kind wat zegt: ‘Mama, ik zie dat jij zoveel boosheid in je hebt, die mag je los leren laten’. Voor ieder kind zal het signaal weer anders zijn. Daarom heeft het niet altijd zin om kinderen op hun gedrag aan te spreken. Het gaat er juist om dat je als ouder op gevoelsniveau met je kind mee gaat bewegen en waarde leert hechten aan het gedrag van je kind. Wat wil je kind hiermee zeggen? Wat wil je kind jou hiermee vertellen? Je zult zien dat je manier van opvoeden verandert als je je af gaat stemmen op deze vragen.

Gedrag is de communicatie van een kind

Gedrag kun je zien als de manier waarop kinderen met ons communiceren. Kinderen hebben nog niet de verbale vermogens om ons in de fijnste nuances te vertellen wat ze vinden, wat ze voelen, wat ze nodig hebben, wat ze missen, wat ze zien en voelen. Dat doen ze op een onbewuste manier: met hun gedrag. Kinderen gaan meebewegen met dat wat ze zien en voelen en reageren daar heel puur en direct op. Heb jij een conflict met je familie en vind je het moeilijk om je boosheid uit te spreken en je assertief op te stellen? Dan is de kans groot dat je kind jouw boosheid gaat leven. Je kunt dan bijvoorbeeld te maken krijgen met een boos kind wat niet te stuiten is en steeds maar weer ontploft. Steeds weer ontaardt de boosheid in een driftbui, waarbij de potloden en pennen je om de oren vliegen. De taal die je kind uit, trekt je wenkbrauwen hoog de lucht in en je vraagt je af waar dit allemaal vandaan komt.

In de traditionele manier van opvoeden zou je je kind aanspreken op zijn of haar gedrag. Je gaat het probleemgedrag van je kind corrigeren, bijvoorbeeld door het een time-out in de gang op het strafbankje te geven. Je bespreekt met je kind daarna dat dit gedrag niet acceptabel is en na een verzoening ga je weer verder met elkaar. Maar het onderliggende probleem dat de oorzaak van de boosheid is, wordt dan niet weggenomen en daarmee zou je de plank echt mis kunnen slaan.

Anders kijken naar je kind, anders kijken naar gedrag

Als ouder kun je in deze situatie twee dingen doen. Je kunt je focussen op het probleemgedrag van je kind en belonen of straffen. Je kunt je ook focussen op de laag die eronder zit. Waarom is je kind zo boos? Wat zou de aanleiding kunnen zijn voor dit gedrag? Wat zie ik als ouder over het hoofd, waardoor mijn kind zich niet gezien of gehoord voelt? Wat is het signaal dat mijn kind hier afgeeft?

Tijd om even stil te staan, de hectiek van dag even los te laten en zelf even over te schakelen naar een andere laag. Hoe hangt de vlag bij mij erbij? Ben ik aan het rennen, vliegen, haasten? Ben ik nog dicht bij mezelf en nog verbonden met de liefde in mijn hart? Of ligt die stekker er even uit? Als dat zo is, dan is dat stap één: je eigen stekker weer in het stopcontact van je hart stoppen. Haal even rustig adem en ga daarna over naar de volgende stap.

Waar gaat het nou echt over? Hoe is het met mijn kind? Wat heeft mijn kind nodig om weer in verbinding met zichzelf te komen? Is mijn kind boos, verdrietig, angstig? Zit er gemis, teleurstelling of frustratie? Als er een gevoel naar boven komt, check dat dan even bij je kind. Ik heb het gevoel dat je boos bent. Klopt dat? Kijk maar naar de reactie en voel of er al tijd en ruimte is om weer samen in de verbinding komen. Mijn ervaring is, dat wanneer jij weer kunt schakelen naar je gevoelslaag, je kind daar feilloos in meebeweegt. Dan komt er vanzelf ruimte, zodat het er gewoon tussen jullie tweetjes over kan gaan. Het is oké dat de emotie er is. Het is fijn als dat gewoon open op tafel mag zijn en er begrip is voor datgene wat je kind beweegt.

Opvoeden in de nieuwe tijd, waarom dan?

Is jouw kind ook een gevoelig kind?

Opvoeden in de Nieuwe tijd gaat over het opvoeden van de generatie kinderen van nú. De drukke kinderen, de teruggetrokken, te weinig weerbare kinderen, de gevoelige en paranormaal begaafde kinderen, de hoogbegaafde kinderen, de beelddenkers en hoogsensitieve kinderen, kortom àlle kinderen van nu. Er zijn ongelofelijk veel kinderen die anders om aandacht vragen, die wat anders nodig hebben en dat door hun gedrag aan ons willen laten merken.

Jarenlang is de trend in opvoeden geweest om te kijken naar het gedrag van kinderen. Is je kind druk? Is je kind alle dagen druk? Is je kind alle dagen heel druk? Is je kind alle dagen heel druk en hebben andere kinderen er last van? Dan dreigt je kind al snel als anders betiteld te worden en voor je het weet wordt er aangedrongen op een onderzoek. Soms kan een ontwikkelingsstoornis ouders handvatten geven over de benadering en het opvoeden van hun kind. Vaak echter mondt zo’n diagnose uit in een verminderd zelfbeeld bij het kind. Doordat zo de nadruk komt te liggen op datgene wat een kind niet kan, voelt het zich kleiner en minder dan een ander. De impact van deze benadering op het zelfbeeld van een kind blijft vaak nog jaren actief.

Als ouder wil je niet dat je kind zich minder voelt, of opgroeit met een gevoel dat het niet goed is zoals het is. Integendeel. Je wilt juist dat je kind zichzelf kan zijn en zichzelf ten volle kan ontwikkelen en ontpooien. Daarom is het nodig voor een andere aanpak te gaan kiezen. Een aanpak waarin het talent dat deze kinderen allemaal gemeen hebben juist naar voren komt: goed kunnen voelen. Dat is waar Opvoeden in de nieuwe tijd voor staat. Een aanpak waarin we met elkaar weer teruggaan naar ons voelen. Naar de diepere gevoelslagen die we allemaal in ons hebben, maar waar we in de hectiek van alledag zo gemakkelijk aan voorbij gaan. Naar de gevoelslagen die bij onze kinderen nog zo open en bloot aan de oppervlakte liggen en hen soms zo in de problemen kunnen brengen. Hoe we dat gaan doen? Daarover lees je meer in mijn volgende blog: ‘Probleemgedag bestaat niet’.

6 Tips bij het creëren van een veilig nestje voor je kind

Een warm, veilig en geborgen nestje bouwen voor je kindEen pasgeboren kindje is kwetsbaar en heeft de ouders nodig voor voeding en voor verzorging. Kinderen blijven kwetsbaar in iedere leeftijdsfase. Warmte en geborgenheid helpen hen om veilig op te groeien en zich te verbinden met hun ouders, hun omgeving en henzelf. Hoe doe je dat als ouder voor je kind? Je kind het gevoel geven dat het thuis is en een veilig nestje heeft om  naar thuis te komen? Is alleen van je kind houden dan genoeg? Natuurlijk is van je kind houden het belangrijkste uitgangspunt. Dat neemt echter niet weg dat je als ouder soms onbewust toch een andere boodschap overbrengt dan je eigenlijk graag zou willen.

Onvoorwaardelijke liefde

Er is een verschil tussen houden van en onvoorwaardelijke liefde. Onvoorwaardelijke liefde wil zeggen dat je je liefde aan je kind geeft, zonder dat daar een voorwaarde aan gesteld wordt. Tegen je kind zeggen: ‘Als je nu niet doet wat ik zeg, dan mag je deze week geen tv meer kijken’, is een voorbeeld van voorwaardelijke liefde. As je kind doet wat jij zegt, dan is het lief. Doet het dat niet, dan is het niet lief meer.

Onvoorwaardelijke liefde wil zeggen dat je je kind omarmt met al wie en wat het is. Met de talenten en de beperkingen, met de fijne en minder prettige kanten. Je kind hoeft dan niet op de tenen te lopen om aan jouw verwachtingen te voldoen en hoeft zich dan niet anders voor te doen dan wie het eigenlijk is. Met onvoorwaardelijke liefde zeg je tegen je kind:

Jij bent wie jij bent en jij bent helemaal oké zoals jij bent

Kinderen willen niets liever dan zich gehoord en gezien voelen. Ze willen voelen dat wat ze uitzenden ook bij jou binnenkomt en dat jij hun boodschap opmerkt. Bij hele jonge kinderen kun je dat al doen door bijvoorbeeld te voeden op vraag en zelfs ook de signalen voor plassen en poepen te ontdekken. Dan voelt jouw kind dat het gezien wordt in de verlangens en behoeften die het heeft en dat jij er bent om daaraan tegemoet te komen.

Als jij je kind kunt zien en kunt horen dat geef je jouw kindje groen licht om helemaal te zijn wie het is. Dan hoeft het niet te twijfelen of het wel goed is, zoals het is en kan het onbezorgd zichzelf zijn. Dan kan het opgroeien in zelfvertrouwen en stevig met zijn of haar voetjes op de grond komen staan.

Welke vader of moeder is nooit eens onzeker?

Maar we zijn nu eenmaal allemaal mens en iedere moeder en iedere vader is echt weleens onzeker. Doe ik het wel goed? Ontwikkelt mijn kind zich wel goed? Is mijn kind niet te groot, te klein, te dik, te dun, te druk, te rustig, te speels, te serieus….? In iedere leeftijdsfase zullen de vragen weer anders zijn, maar de twijfel steekt af en toe de kop op.
Het ligt er maar net aan hoe vaak die momenten voor komen en hoe jij daar als ouder op reageert, wat de boodschap is, die je aan je kind meegeeft. Komen die momenten vaak voor en wegen ze zwaar op je? Dan kun je als ouder je onzekerheid en je angst overbrengen op je kind.

Ik geef je graag wat eenvoudige tips die je kunnen helpen om toch in de onvoorwaardelijke liefde te blijven:

1. Realiseer je dat hetgeen je kunt nu ‘moet’ leren echt wel onder de knie is, als je kind 18 is

Het klinkt misschien een beetje banaal, maar toch helpt het je enorm om te relativeren en te beseffen dat je het probleem niet groter hoeft te maken dan het is. Geen fruit willen eten, problemen met slapen of doorslapen, zindelijkheid. Dat zijn allemaal voorbeelden van problemen die er niet beter op worden als jij ze nog groter maakt. Help jezelf je hoofd koel te houden en vertrouw erop dat het echt wel goed komt met je kind.

2. Je kind valt echt niet in duizend stukjes uit elkaar

Natuurlijk maakt iedere ouder weleens een foutje. Iedere ouder denkt af en toe weleens: Oeps, dat was echt niet handig. Vaak loopt dat gewoon met een sisser af. Word je snel onzeker, realiseer je dan dat je kind echt niet meteen uit elkaar valt. Natuurlijk is een kind kwetsbaar en ga je daar uiterst voorzichtig mee om, maar als je snel en makkelijk uit de onvoorwaardelijke liefde schiet, put dan troost uit deze gedachte.

3. Blijf als ouder gewoon jezelf

Er is komt zoveel op je af als nieuwe ouder, dat je af en toe volkomen overspoeld dreigt te raken. Besef dan dat het belangrijkste van alles is dat jij, ook als ouder, blijft wie je bent. Waarschijnlijk ben je een hartstikke leuk en lief mens en dat blijf je ook als ouder. Ook al twijfel je daar wellicht nu aan, blijf maar gewoon jezelf en vertrouw erop dat je als mens een band op kunt bouwen met je kind. Je hoeft niet de perfecte ouder te zijn. Integendeel. Ontspan maar gewoon en vertrouw erop dat je bent wie je ben en dat dat prima is. Net zoals je kind helemaal zichzelf mag zijn, mag jij dat als ouder ook.

4. Praat over je angst of je onzekerheid

Nemen je zorgen echt de overhand? Luister dan naar je gevoel. Ga checken, ga informeren, roep het advies in van een deskundige. Maar bovenal: praat erover. Met de buurvrouw, met de moeder van een klasgenootje, met de juf, met je beste vriendin. Als jij je angst en onzekerheid de ruimte geeft, als je er woorden aan geeft, dan zul je ervaren dat je angst een stuk lichter wordt. Onzeker zijn we allemaal weleens. Schaam je niet, maar geef jezelf de ruimte om te leren. Opvoeden is samen opgroeien. Dat geldt ook voor jou als ouder.

5. Ontwikkel je natuurlijke moedergevoel

Naast je angst en onzekerheid is het belangrijk om goed naar je moedergevoel te leren luisteren. Ook als een ander zegt, dat het allemaal wel goed komt. Als jij het gevoel blijft houden, dat er wat loos is, handel daar dan naar. Neem je intuïtie, je instinctieve moedergevoel altijd serieus. Jij kent je kind het beste. Blijf trouw aan jezelf en je onderbuikgevoel, dan ontwikkel je voor jezelf een goede innerlijke richtingaanwijzer die je vertelt wat nog kloppend voelt voor je kind en wat niet meer.

6. Zoek een netwerk wat bij jouw veilig nestje past

Merk je in je omgeving dat mensen heel anders op situaties reageren dan dat jij doet, kijk dan eens om je heen. Wellicht heb je een ander netwerk nodig dat wel op dezelfde manier denkt en handelt als jij. Bewuste ouders voelen zich vaak alleen staan met hun mening en ideeën omdat die nog niet altijd ingebed zijn in onze maatschappij. Op het consultatiebureau, in de kinderopvang, op school is het nog niet altijd vanzelfsprekend dat de vertaalslag naar opvoeden in de Nieuwe tijd al gemaakt is. Zoek de mensen om je heen waar jij je graag aan wilt spiegelen. Waar jij je prettig bij voelt en waar jij het gevoel hebt dat je op dezelfde golflengte zit.

Hoe is dat voor jou? Voel jij je weleens onzeker als ouder? Ik ben heel benieuwd naar jouw ervaringen. Waar ben jij als ouder onzeker over? Waar pieker jij weleens over? Wat zou jij willen weten over hoe andere ouders iets doen? Deel je ervaringen, je vragen of je piekermomentjes hieronder. Ik kom er graag in een volgend blog op terug.

Het hartekind

Zo help je jouw kind vanuit het hart te kunnen leven

Er wordt veel gezegd en geschreven over gevoelige kinderen. Maar het ene gevoelige kind is het andere niet. In deze video ga ik wat dieper in op leven vanuit je hart. Gevoelige kinderen kunnen soms van nature heel makkelijk vanuit een open hart leven. Hun hart stroomt makkelijk over van liefde voor anderen: ze willen andere kinderen helpen en voor hen zorgen. Ook voor de natuur of voor dieren kunnen ze bijzonder liefdevol zijn. Toch brengt dat soms ook verdriet met zich mee. Want niet altijd krijgt je kind terug wat het zo gemakkelijk uitdeelt. In deze video help ik je aan de hand van een metafoor van een vuurtoren op weg om hierover met je kind in gesprek te gaan.

Zindelijkheid anders bekeken

Zindelijk worden vraagt je te luisteren naar je kind

Zindelijkheid is meer dan je kind leren plassen op het potje. Je kind wil gezien en gehoord worden. BabyzindelijkheidsCommunicatie wil zeggen dat je leert luisteren naar de signalen die je kind afgeeft over plassen en poepen. Vanochtend een superleuke ochtend gehad bij het Babycafé in Den Bosch. Karin Kagenaar had me uitgenodigd als professional van Opvoeden in de Nieuwe tijd om eens sfeer te komen proeven en dat deed ik met alle plezier. Jennifer Tames-Taylor hield een leuk verhaal over BZC ofwel babyzindelijkheidcommunicatie. Ik had er nog nooit van gehoord en was erg benieuwd wat het inhield.

Baby Zindelijkheids Communicatie wil zeggen dat je gaat kijken en luisteren naar je baby om de signalen van je baby op te pikken. Baby’s hebben zo hun eigen manier van communiceren en blijken uitstekend in staat te zijn aan te geven wanneer ze moeten plassen of poepen. In haar boek Je baby op het potje, legt Laurie Bouck je uit hoe je daar als moeder met je baby over kunt communiceren. Zij leert je om de signalen die je baby afgeeft op te pikken en daarop te reageren. Op die manier kun je je baby in plaats van in de luier op het potje laten plassen en poepen. Deze visie sluit mooi aan bij Opvoeden in de Nieuwe tijd, waar één van de kernwaarden is dat je kind zich gehoord en gezien wil voelen.

Andere culturen

Er zijn natuurlijk genoeg kinderen in Azië en Afrika die groot worden zonder luiers. Voor moeders daar is het heel vanzelfsprekend om de signalen van hun baby op te pikken en ernaar te handelen. Met onze cultuur van wegwerpluiers gaan die signalen vaak verloren en dat is jammer. De schrijfster biedt in haar boek een mooie methode aan die aangepast is aan onze westerse cultuur. Naast het gebruik van wegwerpluiers stimuleert ze je om toch ook te luisteren en kijken naar je kind en de signalen die het afgeeft, op te pakken.

Zindelijkheid worden = luisteren naar je kind

Daarmee zet ze ouders overigens op geen enkele manier aan om vroegtijdig met zindelijkheids­training te beginnen. Haar insteek is juist gericht op het zien van je kind en de signalen die het afgeeft. Juist niet op het te vroeg en te jong op gaan leggen van zindelijkheidstraining. Al hetgeen je oppikt en meeneemt is meegenomen. Dat je op andere momenten ‘gewoon’ een luier gebruikt is prima en ook heel goed te doen. Die insteek om het kind in zijn/haar ontwikkeling te willen zien en stimuleren, sluit heel mooi aan bij Opvoeden in de Nieuwe tijd. Eén van de uitgangspunten van Opvoeden in de Nieuwe tijd is dat kinderen het nodig hebben om zich gezien en gehoord te voelen om helemaal zichzelf te kunnen zijn.

Een stevige basis om jezelf te zijn

Iedere leeftijdsfase brengt een kind zijn specifieke ontwikkelingsopgave en brengt ouders specifieke opvoedingstaken. De wens om gezien en gehoord te worden kun je in iedere leeftijdsfase anders en leeftijdsadequaat invullen. Voor de baby- en dreumestijd (0 – 2 jaar) geldt de volgende ontwikkelings­­opgave. De belangrijkste ontwikkelingsopgave voor het kind in deze periode is het opbouwen van een veilige gehechtheidsrelatie met een of meer volwassenen. Veilig gehechte kinderen kunnen hun opvoeder gebruiken als veilige basis van waaruit zij hun omgeving kunnen verkennen. In de loop van het tweede jaar worden autonomie en individuatie steeds belangrijker. Het kind gaat steeds meer initiatief nemen en kan onafhankelijk van de opvoeder succes en bevrediging bereiken. In deze periode wordt de basis gelegd voor vertrouwen in anderen en voor vertrouwen in de eigen competentie.

Je baby op het potje

Met haar boek geeft mevrouw Boucke ouders een prachtige handleiding om hun kind al op babyleeftijd het gevoel te geven dat het gezien en gehoord wordt. Dat is een prima uitgangspunt voor het kind om helemaal zichzelf te zijn en een stevige basis van vertrouwen op te bouwen. Natuurlijk moet het wel leuk blijven en kan van zindelijkheidstraining geen sprake zijn. Met de intentie om je kind het gevoel te geven om gezien en gehoord te worden kun je hier prima mee aan te slag gaan. Zo maak je een mooie start met Opvoeden in de nieuwe tijd. En natuurlijk mag die start ook parttime en gebruik je zowel luiers als het potje.

Jennifer Tames-Taylor is geen deskundige, maar een moeder die dit zelf aan de hand van het genoemde boek met haar dochtertje Faye is gaan uitproberen. Ze vertelde over haar ervaringen, over de successen en natuurlijk ook over de missers, die ook erg vermakelijk waren om te  horen. Van haar hand is ook de onderstaande informatie waar je je verder kunt informeren over wat zindelijkheid betekent voor je jonge kind. En mocht je deze zomer in de buurt van ’s-Hertogenbosch zijn, loop dan gerust even binnen bij PuurGondisch. Dat is de healthfood ontbijt- en lunchroom die Jennifer begin juli gaat starten.

Links en informatie

baby zindelijkheid communicatieJe baby op het potje, auteur Laurie Boucke, Uitgeverij Thoeris, oorspronkelijke titel: Infant Potty Basics With Or Without Diapers The Natural Way

Babycafé Den Bosch, iedere 2e woensdag van de maand, houd Facebook in de gaten voor de aankondigingen. Karin Kagenaar (initiatiefneemster): ‘Graag willen we een plek bieden waar je andere ouders kunt ontmoeten en ervaringen kunt uitwisselen. Een plek waar je de belevenissen -die met het ouders worden samen gaan- kunt delen, de positieve maar ook de mogelijke zorgen. Een plek waar je vragen kunt stellen en misschien een ander een advies kan geven om zo hem of haar uit de brand te helpen. Dat willen we zowel hier op fb bieden als ‘live’ in het Babycafe Den-Bosch!

PuurGondisch, Marktstraat Den Bosch, opent begin juli haar deuren. Telefoon 06-54125587.